← Πίσω στις ενημερώσεις
Νέες θεραπείεςΑποτελέσματα από ανθρώπουςΕύρημα μηχανισμού σε μικρή ομάδα· κανένα κλινικό αποτέλεσμα

Μικρή εργαστηριακή μελέτη σε δείγματα από άτομα με ΠΣ· προδημοσίευση χωρίς αξιολόγηση από ομοτίμους

Προδημοσίευση: μια υποομάδα Β κυττάρων στους λεμφαδένες του τραχήλου δεν μειώθηκε με θεραπεία anti-CD20

Δημοσιεύτηκε από το MyelinWatch:

Τι συνέβη

Ερευνητές του Πανεπιστημίου του Ελσίνκι και του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Ελσίνκι στη Φινλανδία πήραν με βελόνα δείγματα από τους εν τω βάθει λεμφαδένες του τραχήλου, όπου καταλήγει υγρό από τον εγκέφαλο, και ανέλυσαν μεμονωμένα κύτταρα. Σύγκριναν δείγματα ατόμων με πρόσφατη διάγνωση Πολλαπλής Σκλήρυνσης (ΠΣ) πριν από τη θεραπεία με δείγματα κατά τη θεραπεία: 5 άτομα με φάρμακα anti-CD20 (3 με ριτουξιμάμπη, 2 με ofatumumab), 2 με φουμαρικό διμεθυλεστέρα και 1 με ναταλιζουμάμπη. Στο αίμα, η θεραπεία anti-CD20 απομάκρυνε σχεδόν όλα τα Β κύτταρα. Στους λεμφαδένες, οι περισσότεροι τύποι Β κυττάρων μειώθηκαν σαφώς, αλλά μια υποομάδα, τα λεγόμενα διπλά αρνητικά Β κύτταρα, όχι. Τα κύτταρα αυτά εξακολουθούσαν να έχουν ένα μοτίβο γονιδιακής δραστηριότητας που συνδέεται με ενεργή λοίμωξη από τον ιό Epstein-Barr (EBV), και παρέμεναν επίσης Τ κύτταρα που στοχεύουν τον EBV και δείχνουν σημάδια εξάντλησης.

Τι σημαίνει αυτό για έναν άνθρωπο με ΠΣ

Πρόκειται για πρώιμο εργαστηριακό εύρημα σε μικρό αριθμό ατόμων. Οι συγγραφείς προτείνουν ότι τα κύτταρα που επιβιώνουν σε αυτούς τους λεμφαδένες θα μπορούσαν να εξηγούν γιατί τα φάρμακα anti-CD20 πρέπει να χορηγούνται επανειλημμένα· αυτό δεν εξετάστηκε. Η μελέτη δεν δείχνει ότι τα φάρμακα αυτά δρουν λιγότερο καλά, ότι τα κύτταρα που απομένουν προκαλούν υποτροπές ή αναπηρία, ούτε ότι ο EBV οδηγεί τη νόσο κατά τη θεραπεία. Δεν συγκρίθηκε καμία κλινική έκβαση. Η προδημοσίευση δεν έχει αξιολογηθεί από ομοτίμους. Δεν στηρίζει αλλαγή ατομικής θεραπείας.

Τι στοιχεία υπάρχουν;
Δείγματα λεμφαδένων από άτομα με ΠΣ στο Ελσίνκι: 13 πριν από τη θεραπεία και 8 κατά τη θεραπεία (7 από αυτά από τα ίδια άτομα που εξετάστηκαν ξανά· 5 με φάρμακα anti-CD20)· δείγματα αίματος από 4 άτομα πριν και 4 κατά τη θεραπεία· 3 υγιείς εθελοντές από προηγούμενη μελέτη
Πόσο αξιόπιστη είναι η πηγή;
Πρωτότυπη προδημοσίευση στο medRxiv χωρίς αξιολόγηση από ομοτίμους· ελέγχθηκε το πλήρες κείμενο. Πολύ μικρές ομάδες (5 άτομα με anti-CD20, 2 με φουμαρικό διμεθυλεστέρα, 1 με ναταλιζουμάμπη), ένας συμμετέχων με δείγμα μετά από υποτροπή υπό ofatumumab και ευρήματα συσχέτισης. Χρηματοδότηση από φινλανδικά ιδρύματα και το φινλανδικό κράτος· η επικεφαλής συγγραφέας δηλώνει αμοιβές από διάφορες εταιρείες, μεταξύ των οποίων παρασκευαστές φαρμάκων anti-CD20.
Πηγή: Προδημοσίευση στο medRxiv από ερευνητές του Πανεπιστημίου του Ελσίνκι — πρωτότυπη ιατρική προδημοσίευση χωρίς αξιολόγηση από ομοτίμους ↗Πηγή: medRxiv — προδημοσίευση, έκδοση 1, 28 Οκτωβρίου 2026 ↗ Πηγή: Europe PMC — καταχώριση προδημοσίευσης PPR1352381 ↗
Ημερομηνία γεγονότος / πηγής
Δημοσιεύτηκε από το MyelinWatch
Τελευταία ουσιαστική ενημέρωση MyelinWatch

Σχετικές ουσιαστικές εξελίξεις

Ημερομηνία γεγονότος / πηγής:
Νέες θεραπείεςΚαταχωρισμένη μελέτη σε ανθρώπουςΚαταχώριση σχεδίου μελέτης· χωρίς αποτελέσματα

Καταχωρισμένη μελέτη Φάσης 1/2· δεν δέχεται ακόμη συμμετέχοντες· εκτιμώμενη έναρξη τον Ιανουάριο 2027

UKT-CART19.1: καταχωρίστηκε στο Tübingen μελέτη CAR-T σε αυτοάνοσα νοσήματα, μεταξύ τους η ΠΣ

Φορέας: Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Tübingen · Γερμανία

Στις 12 Νοεμβρίου 2026 αναρτήθηκε στο ClinicalTrials.gov η NCT07932262. Χορηγός είναι το Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Tübingen της Γερμανίας. Πρόκειται για ανοικτή μελέτη Φάσης 1/2 σε ένα κέντρο, με μία ομάδα θεραπείας. Εξετάζει το UKT-CART19.1, κύτταρα CAR-T που παρασκευάζονται από τα δικά Τ κύτταρα του ατόμου και στοχεύουν το CD19, έναν δείκτη στα Β κύτταρα. Η ίδια θεραπεία, με μία έγχυση, δοκιμάζεται σε ενήλικες 18 έως 80 ετών με επτά υποτροπιάζοντα ή ανθεκτικά αυτοάνοσα νοσήματα, ένα από τα οποία είναι η Πολλαπλή Σκλήρυνση (ΠΣ). Τα άτομα με ΠΣ πρέπει να έχουν πρόσφατη δραστηριότητα της νόσου (υποτροπή, επιδείνωση ή νέα δραστηριότητα στη μαγνητική τομογραφία τους τελευταίους 24 μήνες) και να μην έχουν ανταποκριθεί σε τουλάχιστον δύο πολύ δραστικά φάρμακα για την ΠΣ (κατηγορία 3 της γερμανικής κατευθυντήριας οδηγίας). Το μητρώο εκτιμά 36 συμμετέχοντες συνολικά για όλα τα νοσήματα και δεν αναφέρει πόσοι θα έχουν ΠΣ. Ο κύριος στόχος είναι η ασφάλεια σε 6 μήνες. Το ευρωπαϊκό μητρώο κλινικών δοκιμών (CTIS) δείχνει άδεια στη Γερμανία στις 14 Αυγούστου 2026. Το ClinicalTrials.gov καταγράφει τη μελέτη ως μη δεχόμενη ακόμη συμμετέχοντες, με εκτιμώμενη έναρξη τον Ιανουάριο 2027.

Δημοσιεύτηκε από το MyelinWatch:

Τι σημαίνει αυτό για έναν άνθρωπο με ΠΣ

Η καταχώριση και η άδεια περιγράφουν σχέδιο μελέτης. Δεν δείχνουν ότι κάποιος εντάχθηκε ή έλαβε θεραπεία, ούτε ότι το UKT-CART19.1 είναι αποτελεσματικό ή ασφαλές στην ΠΣ, και δεν έχουν αναρτηθεί αποτελέσματα. Η εκτιμώμενη έναρξη διαφέρει στα δύο μητρώα (στρατολόγηση από 1 Ιουλίου 2026 στο CTIS, Ιανουάριος 2027 στο ClinicalTrials.gov) και κανένα δεν δείχνει ότι η στρατολόγηση έχει αρχίσει. Η μελέτη έχει ένα κέντρο, στο Tübingen, και καμία καταχώριση δεν αναφέρει κέντρο στην Ελλάδα· δεν αποτελεί επομένως τεκμηριωμένη οδό θεραπείας για άτομα στην Ελλάδα. Την επιλεξιμότητα αποφασίζει η ομάδα της μελέτης, της οποίας οι επαφές υπάρχουν στο μητρώο. Οι συμμετέχοντες θα παρακολουθούνται έως και 15 χρόνια, όπως απαιτείται για μελέτες γονιδιακής θεραπείας.

Ημερομηνία γεγονότος / πηγής:
Νέες θεραπείες + αποκατάσταση μυελίνηςΚαταχωρισμένη μελέτη σε ανθρώπουςΠρώτη δόση σε συμμετέχοντα· δεν έχουν αναρτηθεί αποτελέσματα

Συνδυασμένη πρώιμη μελέτη Φάσης 1/2a σε ανθρώπους· δεν έχουν αναρτηθεί αποτελέσματα

PRO-1562: η Progentos ανακοίνωσε την πρώτη δόση σε συμμετέχοντα σε πρώιμη μελέτη πιθανού φαρμάκου για αποκατάσταση της μυελίνης

Φορέας: Progentos Therapeutics · Ηνωμένες Πολιτείες

Στις 3 Νοεμβρίου 2026 η Progentos Therapeutics ανακοίνωσε ότι δόθηκε η πρώτη δόση σε συμμετέχοντα στη μελέτη Φάσης 1/2a του PRO-1562 (NCT07826689), ενός πειραματικού μικρού μορίου από το στόμα που σχεδιάστηκε για την αποκατάσταση της μυελίνης στην Πολλαπλή Σκλήρυνση (ΠΣ). Η εταιρεία δεν ανέφερε την ημερομηνία της δόσης ούτε σε ποιο τμήμα της μελέτης δόθηκε. Περιγράφει το τμήμα Φάσης 1 ως κλιμακούμενες εφάπαξ δόσεις με σύγκριση με εικονικό φάρμακο σε υγιείς ενήλικες, σε ένα κέντρο στην Αυστραλία, οπότε η ανακοίνωση δεν δείχνει αν ο συμμετέχων έλαβε PRO-1562 ή εικονικό φάρμακο. Το μεταγενέστερο τμήμα Φάσης 2a σχεδιάζει έξι μήνες μηνιαίων δόσεων ή εικονικού φαρμάκου σε ενήλικες με υποτροπιάζουσα ΠΣ και χρόνια οπτική νευροπάθεια. Η εταιρεία αναφέρει ότι το φάρμακο προώθησε την αποκατάσταση της μυελίνης σε μελέτες σε εργαστήριο και ζώα· δεν αναφέρει αποτελέσματα σε ανθρώπους. Η εγγραφή στο ClinicalTrials.gov, που ενημερώθηκε τελευταία φορά στις 29 Σεπτεμβρίου 2026 και ελέγχθηκε στις 6 Νοεμβρίου, εξακολουθεί να δείχνει ότι η μελέτη δέχεται συμμετέχοντες, εκτιμώμενη έναρξη τον Οκτώβριο 2026 και καμία ανάρτηση αποτελεσμάτων.

Δημοσιεύτηκε από το MyelinWatch:

Τι σημαίνει αυτό για έναν άνθρωπο με ΠΣ

Σύμφωνα με την εταιρεία, στη μελέτη αυτή έχει αρχίσει η χορήγηση δόσεων. Αυτό δεν δείχνει ότι το PRO-1562 είναι ασφαλές, ότι αποκαθιστά τη μυελίνη σε ανθρώπους ή ότι βοηθά τα άτομα με ΠΣ. Τα αποτελέσματα από εργαστήριο και ζώα μπορεί να μην ισχύουν για τους ανθρώπους. Η ανακοίνωση δεν τεκμηριώνει ότι έχει ανοίξει το τμήμα για την ΠΣ. Το PRO-1562 είναι πειραματικό φάρμακο, όχι διαθέσιμη θεραπεία. Το μητρώο αναφέρει ένα κέντρο, στην Αδελαΐδα της Αυστραλίας, και κανένα στην Ελλάδα. Δεν υπάρχει καθιερωμένη εγκεκριμένη θεραπεία στην κλινική πράξη που να έχει αποδειχθεί ότι αποκαθιστά αξιόπιστα τη μυελίνη στην ΠΣ.

Ημερομηνία γεγονότος / πηγής:
Νέες θεραπείεςΚαταχωρισμένη μελέτη σε ανθρώπουςΈγκριση μελέτης στην Ελλάδα· όχι αποτέλεσμα

Μελέτη επέκτασης Φάσης 3 με έγκριση στην Ελλάδα· η στρατολόγηση δεν έχει αρχίσει

Frexalimab: η Ελλάδα ενέκρινε τη μακροχρόνια μελέτη επέκτασης Φάσης 3

Φορέας: Sanofi · Γαλλία

Το Σύστημα Πληροφοριών Κλινικών Δοκιμών της ΕΕ (CTIS) δείχνει ότι η Ελλάδα ενέκρινε στις 2 Νοεμβρίου 2026 τη μελέτη επέκτασης Φάσης 3 LTS18002 (2026-525688-41-00) της Sanofi. Την ίδια μέρα την ενέκριναν η Δανία, η Πορτογαλία και η Πολωνία, μετά το Βέλγιο (30 Οκτωβρίου 2026) και την Αυστρία (1η Νοεμβρίου 2026)· και οι έξι χώρες καταγράφονται ως «εγκεκριμένη, εκκρεμεί η στρατολόγηση». Η καταχώριση προβλέπει 17 συμμετέχοντες στην Ελλάδα και αναφέρει τέσσερα ελληνικά νοσοκομεία: το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης ΑΧΕΠΑ, το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Ιωαννίνων, το Γενικό Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας και το 401 Γενικό Στρατιωτικό Νοσοκομείο Αθηνών. Η μελέτη θα εξετάσει τη μακροχρόνια ασφάλεια και ανοχή του frexalimab, ενός πειραματικού αντισώματος, σε άτομα με Πολλαπλή Σκλήρυνση (ΠΣ). Απευθύνεται μόνο σε όσους ολοκληρώνουν προηγούμενες μελέτες του frexalimab λαμβάνοντας το φάρμακο της μελέτης, όπως τις μελέτες Φάσης 3 FREXALT και FREVIVA. Η εκτιμώμενη έναρξη στρατολόγησης στην ΕΕ είναι η 15η Φεβρουαρίου 2027.

Δημοσιεύτηκε από το MyelinWatch:

Τι σημαίνει αυτό για έναν άνθρωπο με ΠΣ

Η έγκριση σημαίνει ότι η μελέτη μπορεί να προχωρήσει στην Ελλάδα· δεν σημαίνει ότι έχει αρχίσει σε κάποιο ελληνικό νοσοκομείο, ότι κάποιος έχει λάβει θεραπεία σε αυτήν ή ότι το frexalimab είναι αποτελεσματικό. Δεν υπάρχουν ακόμη αποτελέσματα Φάσης 3. Όσοι δεν συμμετέχουν ήδη σε μελέτη του frexalimab δεν μπορούν να ενταχθούν σε αυτή την επέκταση, οπότε δεν είναι τρόπος να λάβουν frexalimab άλλοι άνθρωποι με ΠΣ στην Ελλάδα. Το frexalimab δεν είναι διαθέσιμη θεραπεία στην Ελλάδα.